Lọc nước Watts USA

Nước ngầm đáng lẽ phải sử dụng thận trọng và càng ít càng tốt là thì nó lại đang bị khai thác vô tội vạ.

Xin lấy chuyện của thành phố Las Vegas thuộc bang Nevada của nước Mỹ làm ví dụ. Thành phố này được xây dựng trên một hoang mạc, chung quanh chỉ có gió cát và đồi núi khô cằn. Nơi đây có 600.000 dân nhưng mỗi năm chào đón khoảng 38 triệu lượt du khách. Người ta ước tính số lượng nước ngọt được sử dụng bình quân ở Las Vegas là gần 1m3/người/ngày. Vậy, thành phố ăn chơi này lấy nước ở đâu mà xài nhiều dữ vậy? Họ lấy nước từ rất xa, hàng trăm cây số, từ con sông Colorado thuộc bang Arizona láng giềng. Theo tiếng Tây Ban Nha, Colorado nghĩa là đỏ sẫm, vì dòng sông mang một lượng phù sa khá lớn giống như sông Hồng mùa lũ. Tại Việt Nam không vùng đất nào có điều kiện tự nhiên khắc nghiệt như bang Nevada của Mỹ. Vấn đề nêu ra ở đây không phải để so sánh độ giàu nghèo mà chỉ là một gợi ý về phương pháp giải quyết vấn đề. 

Công nghệ xử lý nước sông đục ngầu thành nước sinh hoạt chẳng có gì mới, Việt Nam cũng đã làm được, nhưng nước máy có thể uống trực tiếp ngay từ vòi lại là một vấn đề cần phải suy nghĩ. Trước năm 1975, nước máy ở Sài Gòn (vẫn là được lấy từ sông Đồng Nai) có thể uống trực tiếp như thế. Rất tiếc là trên toàn cõi Việt Nam hiện nay không ai đủ can đảm uống trực tiếp thứ được gọi là nước máy nữa. Đó là chưa kể có nơi, có lúc nước máy mang màu sắc của nước… sông Hồng, nhìn thấy là ớn lạnh, tắm còn sợ bị ngứa chứ chưa nói đến chuyện ăn uống.Nhà nước thậm chí còn không dám công khai chất lượng nước, vì sợ làm cho dân chúng lo lắng, bất an.

Nếu có giải pháp hợp lý thì nguồn nước sông dư sức cung cấp nước ngọt cho người dân. Vấn đề là tìm vốn đầu tư xây nhà máy nước mới hoặc nâng cấp nhà máy nước hiện hữu. Một thành phố lớn như TP.HCM mà gần 1 tháng nay đang phải lo đối phó với tình trạng thiếu nước sinh hoạt cho đồng bào ngoại thành. Nói là ngoại thành chứ thật ra chẳng xa xôi gì, do nhiều khu dân cư hiện ra rồi mà đường ống nước máy theo không kịp, mà nếu có kịp thì nước chảy… yếu xìu, thậm chí không có giọt nào. Đó là nguyên nhân chính của phong trào đóng giếng ngầm. Vùng sông nước bao la ĐBSCL mà cũng khoan giếng thì thật không hiểu nổi.

Chúng ta chưa giàu, nhưng cũng không nghèo đến mức không xây nổi vài chục nhà máy nước cỡ trung bình để cung cấp nước sạch cho dân cư đô thị. Chúng ta đủ trình độ để đưa ra những mô hình nước sạch thân thiện với thiên nhiên cho đồng bào vùng sâu vùng xa. Chúng ta đủ lực để quản lý nguồn nước ngầm không bị xâm hại… Chúng ta làm được nhưng không chịu làm, nên tình trạng khai thác nước ngầm bừa bãi vẫn đang rầm rộ diễn ra. ĐBSCL bị cạn kiệt nguồn nước ngầm là một minh chứng. 

Đoàn Xuân Hải- Thanhnien